بلاگ
ثبت ۳۵۳۸ پروژه سرمایه‌گذاری به ارزش ۶۸.۶ میلیارد دلار در تانزانیا؛ چین در صدر سرمایه‌گذاران خارجی
تانزانیا طی پنج سال گذشته موفق به ثبت ۳۵۳۸ پروژه سرمایه‌گذاری با ارزش مجموع ۶۸.۶ میلیارد دلار شده است. بر اساس آمار اعلام‌شده از سوی سازمان سرمایه‌گذاری و مناطق ویژه اقتصادی تانزانیا (TISEZA)، چین با ۱۴.۱ میلیارد دلار، بزرگ‌ترین منبع سرمایه‌گذاری خارجی در این دوره بوده است.
این آمار را گیلید تری، مدیرکل TISEZA، در نشست با سردبیران رسانه‌ها در دارالسلام در تاریخ ۲ نوامبر ۲۰۲۶ ارائه کرد. گزارش این نشست در ۴ نوامبر منتشر شد. برآورد می‌شود پروژه‌های ثبت‌شده در صورت اجرا، بیش از یک میلیون فرصت شغلی ایجاد کنند.
تولید و صنعت؛ پیشتاز پروژه‌های سرمایه‌گذاری
بخش تولید و صنعت با ثبت ۱۰۶۱ پروژه، بیشترین سهم را در میان حوزه‌های اقتصادی داشته است. این تعداد معادل حدود ۳۰ درصد کل پروژه‌های ثبت‌شده در دوره مورد بررسی است.
پس از بخش صنعت، حوزه‌های حمل‌ونقل، گردشگری، کشاورزی و ساختمان‌های تجاری بیشترین تعداد پروژه‌ها را به خود اختصاص داده‌اند:
- تولید و صنعت: ۱۰۶۱ پروژه
- حمل‌ونقل: ۵۲۵ پروژه
- گردشگری: ۳۳۵ پروژه
- کشاورزی: ۳۰۸ پروژه
- ساختمان‌های تجاری: ۳۰۱ پروژه
این ترکیب نشان می‌دهد که علاوه بر تولید صنعتی، حوزه‌هایی مانند زیرساخت حمل‌ونقل، خدمات گردشگری و توسعه فعالیت‌های کشاورزی نیز در جذب سرمایه به تانزانیا نقش مهمی داشته‌اند.
چین بزرگ‌ترین منبع سرمایه خارجی در تانزانیا
بر اساس ارقام ارائه‌شده از سوی TISEZA، چین با ۱۴.۱ میلیارد دلار سرمایه ثبت‌شده، در جایگاه نخست منابع خارجی سرمایه‌گذاری قرار گرفته است. امارات متحده عربی با حدود ۵.۰۳۹ میلیارد دلار در رتبه بعدی قرار دارد.
پنج منبع اصلی سرمایه خارجی اعلام‌شده عبارت‌اند از:
- چین: ۱۴.۱ میلیارد دلار
- امارات متحده عربی: ۵.۰۳۹ میلیارد دلار
- موریس: ۲.۱ میلیارد دلار
- بریتانیا: ۱.۶ میلیارد دلار
- هند: ۱.۵ میلیارد دلار
حضور چین و امارات در صدر این فهرست، جایگاه سرمایه‌گذاران آسیایی و خاورمیانه‌ای را در پروژه‌های اقتصادی تانزانیا برجسته می‌کند. با این حال، این ارقام ارزش سرمایه ثبت‌شده پروژه‌ها را نشان می‌دهند و نباید با میزان قطعی ورود سرمایه یا جریان واقعی سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی یکسان در نظر گرفته شوند.
پیش‌بینی ایجاد بیش از یک میلیون فرصت شغلی
به گفته مدیرکل TISEZA، پروژه‌های ثبت‌شده در فاصله سال‌های ۲۰۲۱ تا ۲۰۲۶ ظرفیت ایجاد بیش از یک میلیون شغل را دارند. تحقق این هدف به اجرای پروژه‌ها، تأمین منابع مالی و آغاز فعالیت عملیاتی شرکت‌ها وابسته است.
در واقع، تبدیل پروژه‌های ثبت‌شده به واحدهای فعال تولیدی و خدماتی، یکی از مراحل تعیین‌کننده برای دستیابی به آثار اقتصادی مورد انتظار خواهد بود.
برنامه‌های TISEZA برای سال ۲۰۲۷
سازمان سرمایه‌گذاری و مناطق ویژه اقتصادی تانزانیا برای سال ۲۰۲۷ چند محور را در اولویت قرار داده است:
- کمک به تولیدکنندگان کوچک برای ورود به بازارهای بین‌المللی
- توسعه مناطق ویژه اقتصادی و صنعتی
- بهبود سامانه‌ها و فرآیندهای ثبت کسب‌وکار و سرمایه‌گذاری
- تسهیل فعالیت سرمایه‌گذاران و هماهنگی خدمات موردنیاز آن‌ها
TISEZA از اول ژوئیه ۲۰۲۵ با ادغام مرکز سرمایه‌گذاری تانزانیا (TIC) و سازمان مناطق پردازش صادرات (EPZA) فعالیت خود را آغاز کرد. این نهاد با هدف یکپارچه‌سازی خدمات سرمایه‌گذاری و مناطق ویژه اقتصادی ایجاد شده است.
فرصت‌های تجاری برای شرکت‌های ایرانی
رشد تعداد پروژه‌های ثبت‌شده، به‌ویژه در بخش تولید و صنعت، می‌تواند تقاضا برای تجهیزات، مواد اولیه و خدمات فنی را در تانزانیا افزایش دهد. شرکت‌های ایرانی می‌توانند فرصت‌های احتمالی همکاری را در حوزه‌های زیر بررسی کنند:
- ماشین‌آلات و خطوط تولید صنعتی
- تجهیزات صنایع غذایی و فرآوری محصولات کشاورزی
- مواد شیمیایی و محصولات پتروشیمی
- تجهیزات و قطعات موردنیاز صنایع معدنی و فلزی
- مصالح ساختمانی و تجهیزات زیرساختی
- خدمات مهندسی، نصب، تعمیر و نگهداری خطوط تولید
با توجه به سهم بالای پروژه‌های صنعتی، شناسایی پروژه‌های در حال اجرا و نیازهای وارداتی شرکت‌های سرمایه‌گذار می‌تواند مسیر مناسب‌تری برای ورود تأمین‌کنندگان ایرانی به بازار تانزانیا فراهم کند. البته بررسی وضعیت واقعی پروژه، منابع مالی، مجوزها و توان اجرایی سرمایه‌گذار پیش از مذاکره تجاری ضروری است.
جمع‌بندی
ثبت ۳۵۳۸ پروژه به ارزش ۶۸.۶ میلیارد دلار طی پنج سال، نشان‌دهنده گستردگی برنامه‌های سرمایه‌گذاری ثبت‌شده در تانزانیاست. پیشتازی بخش تولید و صنعت و حضور چین به‌عنوان بزرگ‌ترین منبع خارجی سرمایه، از نکات مهم این آمار محسوب می‌شود.
با این حال، شاخص تعیین‌کننده برای اقتصاد تانزانیا در سال‌های آینده، میزان تبدیل پروژه‌های ثبت‌شده به سرمایه‌گذاری عملیاتی، ظرفیت تولید، اشتغال پایدار و صادرات خواهد بود. برای شرکت‌های ایرانی نیز پیگیری پروژه‌های صنعتی و شناسایی نیازهای واقعی آن‌ها می‌تواند زمینه همکاری‌های تجاری جدیدی ایجاد کند.
